10
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BẮC NINH
TRƯỜNG THCS TỪ SƠN
Chào mừng quý thầy cô
về dự giờ môn Hoá Học
Hãy cho biết phản ứng este hoá là gì?
Lấy ví dụ?
Dầu
thực vật
Lạc (Đậu phộng)
Dừa
Vừng (mè)
Mỡ lợn
Cá
Gạo
Rau cải
Bí ngô
Quả olive
Vừng
Vừng
Quả olive
Cá
Mỡ lợn
Dầu
thực vật
Lạc (Đậu phộng)
Dừa
Thí nghiệm
Cho vài giọt dầu ăn lần lượt vào 2 ống nghiệm đựng nước và benzen, lắc nhẹ và quan sát.

Hiện tượng:
- Dầu ăn không tan trong nước, nổi trên mặt nước.
Dầu ăn tan trong benzen.

Mô hình phân tử glyxerol
Mô hình phân tử axit béo
Nguyên tử Oxi
Gốc R
Hiđro
Cacbon
R-CO-OH


+
+ 3H2O
t0
axit
Vận dụng
Hãy viết công thức của chất béo ứng với:
* 3 gốc R- đều là : C17H35-
* 3 gốc R- lần lượt là: C17H35-; C17H33-; C15H31-.
Hình 5.8 So sánh năng lượng tỏa ra khi oxi hóa thức ăn
Nhận xét: Khi bị oxi hoá, chất béo cung cấp năng lượng cho cơ thể nhiều hơn so với chất đạm và chất bột




Ước gì mình!
Chống béo phì
Ăn uống điều độ
Vận động cơ thể
Bài tập
Bài 1: chọn câu đúng nhất trong các câu sau:
A, Dầu ăn là este
B, Dầu ăn là este của glixerol
C, Dầu ăn là một este của glixerol và axit béo.
D, Dầu ăn là hỗn hợp nhiều este của glixerol và các axit béo.
Bài 2: Hãy chọn những phương pháp có thể làm sạch vết dầu ăn dính vào quần áo:
a, Giặt bằng nước
b, Giặt bằng xà phòng
c, Tẩy bằng cồn 96o
d, Tẩy bằng giấm
e, Tẩy bằng xăng
Giải thích sự lựa chọn?
Bài 3: Để thuỷ phân hoàn toàn 8,58 kg một loại chất béo cần vừa đủ 1.2 kg NaOH,thu được 0,368 kg glixerol và m kg hỗn hợp muối của các axit béo.
a, Tính m.
b, Tính khối lượng xà phòng bánh có thể thu được từ m kg hỗn hợp các muối trên. Biết muối của các axit béo chiếm 60% khối lượng của xà phòng.
Em có biết?
1.Chất béo đôi khi gọi là lipit, nhưng thực chất lipit bao gồm nhiều loại chất khác trong đó có chất béo: ví dụ trong thành phần của lipit có sáp là este của rượu đơn chức với axit béo cao( Sáp ong: C30H61-OOCC15H31 là este của rượu mirixiic với lượng phân tử lớn như sterol hoặc coletsterol….. Trong lipit còn có các loại photphatit (chứa P và có thể là N).
2. Cơ thể người và động vật thủy phân chất béo nhờ sự xúc tác của men lipaza, khác với sự thủy phân và xà phòng hóa trong công nghiệp nhờ xúc tác của axit H2SO4 hoặc kiềm.
1. Phản ứng thủy phân
to
Axit
C3H5(OH)3
Glixerol
+ 3 RCOOH
Axit béo
2. Phản ứng xà phòng hóa
(RCOO)3C3H5 + 3NaOH
to
C3H5(OH)3 + 3 RCOONa
- Hỗn hợp muối natri của các axit béo là thành phần chính của xà phòng
- Phản ứng xà phòng hoá xảy ra nhanh hơn phản ứng thủy phân trong môi trường axit và không thuận nghịch.
(RCOO)3C3H5 + 3H2O
Chất béo
Chất béo
Glixerol
Muối axit béo
Bài giảng được lấy từ nguồn bài dự thi giáo viên giỏi Tỉnh Bắc Ninh
Không có quan hệ gì với các tác giả của bài giảng.
Mọi thắc mắc vui lòng liên hệ: Lambanmai8283@yahoo.com.sg